Otyłość we właściwym kontekście

Definicja – czym są nadwaga i otyłość?
Nadwaga i otyłość to schorzenia, w których w organizmie gromadzi się nadmierna ilość tkanki tłuszczowej. Te schorzenia stanowią czynnik ryzyka zwiększający prawdopodobieństwo wystąpienia różnych chorób oraz zaburzeń fizycznych i psychicznych.

Stopień nadwagi można określić na różne sposoby. Najczęściej używaną metodą określania kategorii masy ciała jest wskaźnik masy ciała (BMI). Wskaźnik BMI oblicza się, dzieląc masę ciała w kilogramach przez wzrost w metrach podniesiony do kwadratu. Zgodnie z klasyfikacją Światowej Organizacji Zdrowia osoby o wskaźniku BMI mieszczącym się w zakresie od 25 kg/m2 do 29,9 kg/m2 są uznawane za osoby z nadwagą, a osoby ze wskaźnikiem BMI wynoszącym co najmniej 30 kg/m2 – za otyłe.1

	BMI (kg/m2)
Niedowaga	<18,5
Prawidłowa masa ciała	18,5-24,9
Nadwaga	25,0-29,9
Otyłość	30,0-39,9
Skrajna otyłość	=40

Czynniki ryzyka – co powoduje otyłość?
Tycie, nadwaga i otyłość są spowodowane spożywaniem ilości kalorii (energii) przewyższającej ilość energii, jaką organizm może zużyć. Zazwyczaj wynika to ze stosowania diety bogatej w kalorie i tłuszcze, z siedzącego trybu życia lub z obu tych czynników. Oczywiście każdy człowiek jest inny, ale – ogólnie rzecz biorąc – życie ludzkie zmieniło się w ciągu ostatnich lat. Mamy inne nawyki w zakresie odżywiania się i aktywności fizycznej, co u niektórych osób stało się przyczyną zwiększenia masy ciała.

Otyłość w statystykach europejskich – ile osób cierpi na otyłość i nadwagę?
Szacuje się, że w krajach Unii Europejskiej 143 miliony osób dorosłych mają nadwagę (36%), a kolejnych 69 milionów cierpi na otyłość (17%), co razem stanowi 53% populacji.2

Problem na coraz większą skalę
Przewiduje się, że liczba osób otyłych będzie nadal rosła na początku XXI wieku.3

O co tyle hałasu? – konsekwencje otyłości u pacjentów
Otyłość to kluczowy czynnik zwiększający ryzyko wystąpienia różnych przewlekłych chorób, które stanowią główne przyczyny zgonu wśród mieszkańców krajów Unii Europejskiej. Otyłość jest ważnym czynnikiem ryzyka zachorowania na choroby serca, cukrzycę typu 2 oraz pewne rodzaje nowotworów. Nadwaga i otyłość znacznie przyczyniają się do rozwoju choroby zwyrodnieniowej układu kostno-stawowego stanowiącej główną przyczynę niepełnosprawności wśród osób dorosłych. Inne zaburzenia związane z otyłością to bezpłodność u kobiet, problemy psychiczne, takie jak depresja i niskie poczucie własnej wartości, oraz bezdech senny (zaburzenia oddychania podczas snu).4

Otyłość jako problem ekonomiczny
Otyłość stanowi poważny problem ekonomiczny, ponieważ powoduje spadek wydajności i dochodów, a jej leczenie pochłania 8% całego budżetu przeznaczonego na ochronę zdrowia.5 Koszty pośrednie, które są znacznie wyższe niż koszty bezpośrednie, obejmują dni zwolnienia lekarskiego, wizyty lekarskie, renty inwalidzkie oraz przedwczesne zgony. Dane wskazują, że średnio 10% kosztów całkowitych zmniejszenia wydajności wynikającego z pobytu pracowników na zwolnieniach lekarskich i ich niezdolności do pracy można przypisać chorobom powiązanym z otyłością.6

Dlaczego należy walczyć z nadwagą i otyłością? – korzyści ze zmniejszenia masy ciała
Badania wykazały, że zmniejszenie masy ciała o 5-10% pomaga uzyskać znaczące korzyści zdrowotne, m.in. zredukowanie czynników ryzyka chorób układu krążenia.7,8

Zmniejszenie masy ciała o 5-10% przynosi także pozytywne zmiany psychologiczne, takie jak lepszy nastrój, większe zadowolenie z własnego wyglądu oraz większą pewność siebie.9

Najnowsze badania pokazują, że farmaceuci są przekonani, że po uzyskaniu odpowiedniego wsparcia i szkolenia będą mogli pomagać pacjentom w odchudzaniu.10

Interwencje – w jaki sposób można kontrolować lub leczyć otyłość?
Zmniejszenie spożycia kalorii spowoduje zmniejszenie masy ciała, pod warunkiem, że mniejsza liczba kalorii jest spożywana niż zużywana. Zmiany nawyków żywieniowych mogą prowadzić do zmniejszenia masy ciała rzędu 3-10 kg podczas pierwszego roku.4

Terapia behawioralna obejmująca zmianę diety, nawyków oraz poziomu aktywności fizycznej może jeszcze bardziej wspomóc proces odchudzania. To podejście pozwala włączyć się do grupy osób, które także się odchudzają, dzięki czemu osoby te mogą wzajemnie się zachęcać, wspierać i uczyć się od siebie nawzajem.

Leki zwalczające otyłość wykazują, co najmniej jeden z następujących mechanizmów działania: zmniejszają apetyt, przyspieszają metabolizm lub wpływają na zdolność organizmu do wchłaniania określonych substancji odżywczych z pożywienia.

W miarę jak rośnie skala problemu otyłości i jej skutków, pojawiają się nowe sposoby jej leczenia, takie jak kuracja alli, która blokuje rozkładanie tłuszczów i w ten sposób zapobiega ich wchłanianiu. Pozwalają one pacjentom kontrolować swoją masę ciała i zmniejszać ją w bezpieczny i skuteczny sposób.

alli jest zarejestrowanym znakiem handlowym grupy GlaxoSmithKline.

Bibliografia
1. World Health Organisation. Technical report series 894: Obesity: Preventing and managing the global epidemic. 2000.
2. International Association for the Study of Obesity (IASO). Overweight & Obesity in the EU27. Dostępne na stronie: http://www.iotf.org/database/documents/v2PDFforwebsiteEU27.pdf [Ostatnie sprawdzenie dostępności: listopad 2008].
3. International Association for the Study of Obesity (IASO). The Global Epidemic. Dostępne na stronie: http://www.iotf.org/globalepidemic.asp [Ostatnie sprawdzenie dostępności: listopad 2008].
4. Wilk EA van der. Overweight - Consequences for individual and society. EUPHIX (www.euphix.org). 2008.
5. WHO. The challenge of obesity in the WHO European region. Fact sheet Euro/13/05. 2005. Dostępne na stronie: www.euro.who.int/document/mediacentre/fs1305e.pdf.
6. Narbro K, Jonsson E, Larsson B, Waaler H, Wedel H, Sjöström L. Economic consequences of sick-leave and early retirement in obese Swedish women. Int J Obes Relat Metab Disord. 1996; 20: 895-903.
7. Clinical Knowledge Summaries. Obesity. September 2007. Dostępne na stronie: www.cks.library.nhs.uk/obesity/in_summary [Ostatnie sprawdzenie dostępności: listopad 2008].
8. Care pathway for the management of overweight and obesity. Department of Health. May 2006. Dostępne na stronie: www.library.nhs.uk/SpecialistLibrarySearch/Download.aspx?resID=270413 [Ostatnie sprawdzenie dostępności: listopad 2008].
9. Hill AJ. Psychological aspects of obesity. Psychiatry. 2005; 4: 26-30.
10. ICM Research. Ankieta przeprowadzona wśród 350 farmaceutów w Europie: w Republice Czeskiej, Niemczech, Francji, Polsce, Słowacji, Szwajcarii oraz Wielkiej Brytanii. I. 2008.

Komentarze (1)